Ông Peter Tran đặt chân tới Hoa Kỳ năm 1982 và định cư tại San Jose – thủ phủ của Silicon Valley nằm ở phía Bắc của California hơn 40 năm qua. Ban đầu, ông định sẽ cố “cày cuốc” để mua đứt một căn nhà, khỏi mắc nợ và trả lãi cho ngân hàng. Tuy nhiên sau đó, tiền dành dụm tăng chậm mà giá nhà nhân nhanh, ông đã “xuống tay” ký gói vay 30 năm để tậu một căn nhà giá 285,000 đô la.
Trong bài viết dưới đây, ông Peter Tran chia sẻ lý do mình tin rằng đây là quyết định đúng đắn, kể cả ở thời điểm hiện tại:
San Jose là vùng có khí hậu khá dễ chịu, không quá nóng vào mùa hè hay quá lạnh vào mùa đông, lại dễ kiếm việc làm, có nhiều cơ hội kinh doanh nên đây là một trong những thành phố được nhiều người Việt lựa chọn đến sống và định cư nhất tại Hoa Kỳ.
Ảnh: Unsplash.com
Ông Pete Tran chia sẻ, thời đó, giá nhà ở San Jose khá rẻ. Một căn khoảng 1.500 feet vuông (tương đương 140m2) với 3 phòng ngủ, hai phòng tắm, có phòng khách, phòng cho gia đình ở khu East San Jose có giá khoảng 100.000 đô la và chỉ cần có 10.000 đô la trả đợt đầu (down payment) là mua được. Nếu có công ăn việc làm ổn định, người mua chỉ cần bỏ ra 20.000 đôla (20% down payment), số còn lại có thể được ngân hàng cho vay.
Tuy nhiên, khi nghe bà xã nói tới kế hoạch mượn tiền nhà băng để mua nhà, ông Peter Tran đã gạt đi ngay vì không muốn nợ nần và phải trả lãi. Ông định bụng sẽ cố gắng chăm chỉ làm ăn, gom đủ tiền mặt rồi mới mua nhà.
Thế nhưng, hai vợ chồng ông tập trung làm ăn, dành dụm mãi mà chưa đủ tiền, trong khi giá nhà ngày càng tăng. Căn nhà xưa giá 100,000 đô la thì 7 năm sau đã tăng gấp đôi. Lúc này ông mới quyết định mua nhà theo kiểu của người Mỹ: Trả góp 30 năm.
Ông đưa ví dụ: Một căn nhà giá 285.000 đô la, ở khu vực thuận tiện, có trường học tốt, khi mua trả đợt đầu 85,000 đô la, còn lại vay nhà băng 200,000 đô la với lãi suất cố định 8% trong 30 năm, thì mỗi tháng trả góp (mortgage) khoảng 1.468 đô la. Sau 10 năm, căn nhà này có giá khoảng 500,000 đô la, còn tới nay, sau 30 năm, giá thấp nhất là khoảng 1,2 triệu đô la.
“Điều tôi muốn viết, không phải để khoe khoang giùm những người Việt sinh sống ở đây. Xứ này, chỉ cần chừng 10 năm, bất cứ người Việt siêng năng nào, cũng có nhà. Thậm chí sau vài chục năm, nhiều người có vài căn, có cơ sở làm ăn, có tòa nhà cho mướn… cũng là chuyện thường ngày ở huyện. Điều tôi muốn viết: Mỹ là xứ sở của cơ hội và mua nhà là một đầu tư khôn ngoan”, ông Peter Tran chia sẻ.
Dưới đây là một số đúc kết kinh nghiệm của ông về việc mua nhà tại Hoa Kỳ sau hơn 40 năm định cư tại đây:
Liệu cơm gắp mắm
Theo ông Pete Tran, ở Hoa Kỳ, nếu đã có một khoản để dành có thể trả trước một phần tổng số tiền mua nhà, thì chỉ cần có việc làm ổn định, với lịch sử credit tốt là có thể mua nhà. Tùy mức thu nhập mà lựa chọn căn nhà phù hợp: Lương cao thì mua nhà đắt tiền, lương thấp mua nhà rẻ hay kể cả nhà di động (mobile home), sau vài năm dư dả thì có thể đổi chỗ ở tốt hơn.
Mua nhà để ở là cách đầu tư không lo lỗ
Để nhìn rõ ưu – nhược điểm của 2 phương án mua nhà và thuê nhà, ông Peter Trần đưa ra 2 bài toán sau cụ thể:
Thứ nhất: Nếu mua căn nhà ở trên (căn nhà giá 285.000 đô la, ở San Joe) theo kiểu trả góp 30 năm với lãi suất 8%, thì tổng số tiền bỏ ra là khoảng 783,480 đô la, bao gồm: 85,000 đô la khoản trả trước (down payment) + 528,480 đô la trả góp 30 năm (1,468 đô la mỗi tháng) + 140,000 đô la thuế đất (khoảng 1,5% giá trị căn nhà) + 30,000 đô la tiền bảo hiểm.
Ảnh: Freepik
Thứ hai, nếu đi mướn nhà, cũng với căn trên, vào những năm 1990 thì giá khoảng 1,200 đô la/tháng. Tuy nhiên, giá này thường tăng theo thời gian, và ở thời điểm hiện tại ít nhất cũng khoảng 3,700 đô la/tháng. Nếu tính giá thuê 1,200 đô la/tháng trong 30 năm (chuyện không bao giờ xảy ra), thì tiền thuê nhà là 342,000 đô la. Còn nếu tính nôm na, lấy trung bình cộng, tức là khoảng 2,450 đô la mỗi tháng thì tổng 30 năm sẽ tốn 882,000 đô la.
Nhìn sơ đã có thể thấy mua hay thuê nhà cái nào lợi, cái nào thiệt hơn. Nhưng điều quan trọng hơn là, sau 30 năm, số tiền người thuê bỏ ra rơi trọn vào tay chủ nhà còn người mua đã có có riêng căn nhà của mình, và giá có thể tăng lên nhiều lần.
Ngoài ra, theo ông Peter Tran, người mua nhà còn được khấu trừ tiền lời trả cho nhà băng vào hồ sơ khai thuế lợi tức cuối năm. Ví dụ, một người phải trả tiền lời mua nhà trong năm đó cho nhà băng là 10,000 đô la thì số tiền này được khấu trừ vào lợi tức toàn năm, tức là nếu họ có thu nhập 100,000 đô la một năm thì chỉ 90,000 đô la phải tính thuế. Ngoài ra, người mua nhà còn được khấu trừ nhiều khoản khác, tùy từng tiểu bang, thành phố để áp dụng.
Một điểm cộng nữa là, người mua ở nhà mình, có thể sử dụng, sửa chữa tùy ý, trong khi người thuê đâu có cái quyền đó.
Vì những lý do trên, ông Peter Tran khẳng định, mua nhà để ở là cách đầu tư mang lại nhiều cái lợi và không bao giờ sợ lỗ, dù giá nhà lên hay xuống theo thời gian và việc vay nhà băng để mua nhà là “kèo” hai bên đều có lợi.